تاثیر نورورفیدبک فرکانس بسیار پایین بر بهبود توجه انتقالی در کودکان دارای اتیسم با عملکرد بالا

گرچه هنوز به طور دقیق دلیل بروز مشکلات رفتاری و شناختی در اتیسم مشخص نیست اما پژوهشگران تلاش کردند تا راهکارهایی برای کاهش این مشکلات بیابند در این چهارچوب روش‌های مداخله گوناگونی معرفی شده است از جمله مداخلات عصب روانشناختی مثل نورفیدبک که در اولویت اول فهرست مداخلات درمانی در اختلالات توجه و پیش فعالی و افسردگی قرار گرفته است.

نوروفیدبک شیوه‌ای از درمان است که تغییرات موجود در فعالیت‌های نورونی مغز را بررسی کرده و اطلاعاتی در ارتباط با فعالیت نورون‌های مغزی به دست می‌آورد و سپس در جهت تنظیم عملکرد مغز بازخورد می‌دهد. نوروفیدبک نوعی بیوفیدبک زیستی است که علاوه بر ثبت فعالیت‌های الکتریکی مغز، به افراد فیدبک‌های مختلفی ارائه می‌دهد. به شکلی که مغز فرد خود تنظیمی را آموزش می‌بیند در حقیقت نورفیدبک باعث می‌شود مغز فرد خود را مجدد تنظیم کند به شکلی که مؤلفه‌های شناختی و رفتاری تعدیل شود. بنابراین نورفیدبک یک روش غیر تهاجمی و بدون درد و بدون عوارض جانبی با دوره درمانی کوتاه مدت است که در جریان آن با اصلاح نامنظمی‌های فرکانس‌های مغزی، فرایندها و عملکردهای شناختی نامناسب تعدیل می‌یابند.

پیش از شروع جلسات ارزیابی و مداخله، کودک به مدت یک ماه در اتاق بازی کلینیک توانبخشی شناختی و مغز در دانشگاه شهید بهشتی حضور می‌یافت تا ضمن آشنایی با محل ارتباط وی با پژوهشگر تسهیل شود. بطوری که کودکان برای مراجعه به کلینیک در خانواده ابراز علاقه‌مندی می‌کردند. همزمان والدین با روند اجرای آزمایشات آشنا می‌شدند و اطلاعاتی راجع به علاقمندی‌های کودک از والدین دریافت می‌شد تا محیط و محل اجرای ارزیابی و مداخله متناظر با علاقمندی کودکان تغییراتی یابد به علاوه مواد غذایی مورد علاقه کودک نیز فراهم می‌شد. به این ترتیب با نگرش مثبت و خوش ایند آماده شروع ارزیابی و مداخله می‌شدند.

نتایج یک مطالعه نشان می‌دهند که نورورفیدبک بر روی کودکان دارای اختلال بیش فعالی نه تنها کاهش قابل توجهی در شدت علائم نشان داد، بلکه عملکرد آنها در توجه و کنترل تکانه، زمان پاسخ، تغییر پذیری زمان واکنش، به طور قابل توجهی بهبود یافته است. همچنین نتایج این مطالعه نشان می‌دهد که نورو فیدبک تاثیر بسیار بالایی بر کارکرد توجه انتقالی در کودکان دارای اوتیسم با عملکرد بالا داشته است البته باید توجه داشت که این نتایج در محیط آزمایشگاهی به دست آمده است و لزوماً به معنای کاربرد عملی مستقیم در محیط‌های بالینی و زندگی روزمره نیست.


رضائی علی آباد, سارا , پوراعتماد, حمیدرضا و خسروآبادی, رضا . (1404). تاثیر نوروفیدبک فرکانس بسیار پایین بر بهبود توجه انتقالی در کودکان دارای اتیسم با عملکرد بالا. فصلنامه روان‌شناسی کاربردی, 19(2), 58-79.